“`html

Demokrasi Platformu’ndan “Siyasete Çağrı” Bildirisi

Eski Başbakan Yardımcısı Ertuğrul Yalçınbayır’ın liderliğindeki Demokrasi Platformu, ünlü isimler arasında yer alan eski bakanlar Hüseyin Çelik, Müslüm Doğan, Ertuğrul Günay, Hakan Tartan, Bahattin Yücel, sosyolog Doğu Ergil ve eski Anayasa Mahkemesi Başkanı Haşim Kılıç’ın da bulunduğu 19 kişi tarafından “Siyasete Çağrı” başlıklı bir bildiri yayımlandı. Bu platform, son aylarda “Adalet Çağrısı” ve “Barış Çağrısı” gibi önemli metinler de yayınlamıştı.

Siyaset Kurumunun Durumu Eleştirildi

Bildiride, Türkiye’deki siyaset kurumunun, ulusal problemlere çözüm bulmaktansa kişisel ve grupsal çıkarlar peşinden gittiği belirtiliyor. Bu durumun toplumda güven ve dayanışmayı zayıflattığı ifade edildi. Ayrıca, “siyasi ahlak yasası” çıkarılması gerektiği vurgulanarak, Türkiye’nin parlamenter sisteme dönmesi ve nifak söylemlerinden uzak bir dil kullanılması çağrısı yapıldı. Bildiride şu ifadelere yer verildi:

“Siyaset kurumu, bireysel çıkar ve hırslarla dolup taşmış; aynı zamanda çoğulcu demokrasinin temel ilkeleri ile uyuşmayan bir yapı sergilemektedir. Bu anlayış, yurttaşların geleceğe dair güven hissetmelerini ve toplumda barış ile dayanışma duygularını örselemektedir. Böyle bir siyaset anlayışının, demokrasiye gerçeklik kazandırması ve devlete saygıyı artırması mümkün değildir.

Yeni Bir Siyaset Anlayışının Gerekliliği

Bu nedenle, Türkiye’nin sorunlarına çözüm arayan herkesin, siyasetin bu tıkanmış yapısını köklü bir biçimde sorgulaması ve tamamen farklı bir siyaset anlayışı geliştirmesi kaçınılmaz olmuştur.

Hukuk Devletinin Önemi

Türkiye Cumhuriyeti, Anayasa’da belirtildiği gibi, demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti mi, yoksa halktan tamamen kopmuş bir otoriter yönetim mi olacaktır? Bu, Türkiye siyasetinin cevaplaması gereken en temel sorudur.

Hukuk devletinin sürekliliği, hukukun üstünlüğüne dayanmaktadır. Yasalar ve Anayasa, herkes için bağlayıcı olmalı ve ayrım gözetmeksizin uygulanmalıdır. Tüm idare işlemlerinin yargı denetimine tabi olması, kamu görevlilerinin yurttaşlara karşı tutumunun öngörülebilir olması, hukuk devletinin temel gerekliliklerindendir.

Şeffaflık ve Denetim Üzerine Vurgular

Hukukun üstünlüğünün sağlanması için siyasetin hukuka müdahale etmemesi gerekmektedir. Özellikle yüksek mahkemelere yönelik siyasetin etkisinin en aza indirgenmesi ve yargı mensuplarının objektif kriterlerle atanması oldukça önemlidir.

Ayrıca, milletvekillerinin siyasi parti genel merkezleri yerine, seçmenlerin katılımını sağlayacak yöntemlerle belirlenmesi gerekmektedir. Bu sayede, “kuvvetler ayrılığı” ve “yasamanın saygınlığı” korunmuş olacaktır.

Yenilik Kültürü ve Şeffaf Yönetim

Anayasa’ya göre, siyasi partiler kendi iç işleyişlerinde demokratik ve katılımcı olmalıdır. Parti fonlamalarının sınırlandırılması ve denetim süreci, hesap verebilirlik açısından son derece önemlidir.

TBMM Üye Sayısında İndirim Talebi

TBMM üye sayısının 500’e indirilmesi gerektiğini savunan bildiride, milletvekilliği statüsü toplumdan kopuk bir ayrıcalık olmaktan çıkmalıdır.

Yeni yasaların, gelişmiş demokrasilerin standartlarına uygun şekilde yeniden yazılması, yeni siyasetin temellerinden biri olarak tanımlanmıştır.

Dünyada yolsuzluk seviyesinin ölçülmesinde önemli olan Uluslararası Şeffaflık Örgütü’nün verileri, Türkiye’nin son yıllardaki düşüşünü net bir şekilde göstermektedir. 2013’te 53. sırada yer alan Türkiye, 2024 yılında 180 ülke arasında 110. sıraya gerileyerek endişe verici bir tablo ortaya koymuştur.

Bu kayıplar, Türkiye’deki sosyo-ekonomik sıkıntıların temel nedenlerinden birisi olarak değerlendirilmektedir. Zira, yolsuzluk kaynakların kötü kullanılmasına, ekonomik eşitsizliğin derinleşmesine ve toplumsal yozlaşmanın artmasına sebep olmaktadır.

Yeni Bir Siyasi Dönüşüm İçin Çağrı

Bildiride, kamu kurum ve kuruluşlarında en yüksek şeffaflığın sağlanması gerektiği, kamu mali yönetiminin doğru işleyebilmesi adına yoğun reformların gerekli olduğu yer almıştır. Siyasi finansmanın hesap verebilir birer süreç haline getirilmesi ve “Siyasi Ahlak Yasası”nın çıkarılması talep edilmiştir.

2017’de yapılan anayasa değişikliğiyle kurulan “Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi”, ülkenin sorunlarına çözüm üretme kapasitesine sahip değildir. Legal çerçeveler içerisinde yeniden yapılanmaya gidilmesi ve güçlendirilmiş bir parlamenter sisteme geçilmesi zorunludur.

Cumhurbaşkanı, TBMM tarafından belirlenmeli ve anayasa çerçevesinde olan kriterlere göre sadece 7 yıllık bir süre için seçilmelidir. Görevi tamamladıktan sonra, bulunmaktayken partili olmaktan çıkmalıdır. Anayasa’nın önceliği, milletin birliği ve devletin tarafsızlığına hizmet etmelidir.

Olumlu Örnekler Oluşturma Çağrısı

Demokrasiyi kalıcı hale getirmek amacıyla TBMM’nin, tartışmalarla tıkanık hale gelmek yerine, eyleme geçmesini talep ettiklerini belirten bildiride, tüm siyasi tarafların birbirine olumlu örnekler sunması gerektiği vurgulandı.

Özellikle gençlerin politikalara katılımını artıracak adımlar atılması, toplumdaki ayrımcı söylemlerden uzak, birlik sağlayan bir dilin benimsenmesi çağrısı yapılmıştır.

Bizim için temel öncelik, hukuk devleti, katılımcı demokrasi, şeffaf yönetim ve temiz siyasettir.”

Bildiriye destek veren isimler arasında; İktisatçı Prof. Dr. Mehmet Altan, eski Denizli Milletvekili Beyhan Aslan, avukat-yazar Figen Çalıkuşu, eski Milli Eğitim Bakanı Hüseyin Çelik ve birçok önemli isim yer alıyor.

“`