Trump ve Şi, Uzun Süredir Beklenen Görüşme İçin Buluşuyor
2021’in Ocak ayında başlayan ikinci dönemleriyle birlikte, Trump ve Şi’nin buluşması sonunda gerçekleşiyor. Malezya’da gerçekleşen ticaret görüşmelerinin ardından gerçekleşen zirvede tarafarlar, ortak bir çerçevede ilerleme kaydedeceğine inanıyor.
Çin Dışişleri Sözcüsü Guo Jiakun, pazartesi günkü basın toplantısında detay vermemekle birlikte, görüşmeye ilişkin bilgilerin zamanında paylaşılacağını söyledi.
İki liderin görüşmesinde küresel ekonomi açısından önemli üç konu yer alıyor:
Ticaret Gerilimi Azalıyor mu?
ABD, bu ay başında Trump’ın gündeme getirdiği Çin ürünlere yönelik gümrük vergisi artışını askıya aldı. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, bu artışın şu an için rafa kaldırıldığını belirtti.
Çin, nadir toprak elementleri içeren ürünlere ihracat lisans şartı getirerek bu adıma yanıt vermişti.
Çin, dünya genelindeki nadir toprak elementlerinin büyük bir kısmını kontrol ediyor ve bu elementler elektrikli araçlardan füze sistemlerine kadar birçok teknolojide önemli bir rol oynuyor.
ABD, bu bağımlılığı azaltmak için Avustralya ve Kanada gibi ülkelerle tedarik anlaşmaları yapmayı hedefliyor.
ABD’nin en büyük tarım ürünü ihracat kalemi olan soya fasulyesi satışlarında da değişim bekleniyor. Çin’in misilleme vergileri nedeniyle durma noktasına gelen satışların yeniden başlaması planlanıyor, ancak eski seviyelere ulaşması zaman alabilir.
TikTok Anlaşması İmza Aşamasında
ABD ve Çin, Madrid’de yapılan görüşmelerde şekillenen TikTok anlaşmasını tamamlamak için Busan’daki zirveye hazırlanıyor. Anlaşmanın sadece Trump ve Şi’nin imzasını beklediği belirtiliyor.
TikTok’un Çinli sahibi ByteDance’in, kullanıcı verilerini Pekin yönetimiyle paylaşabileceği endişeleri nedeniyle uygulama uzun süredir tartışma konusu.
Current plana göre, Oracle liderliğindeki ABD konsorsiyumu, TikTok’un ABD operasyonlarının yüzde 80’ini devralacak, ByteDance ise yüzde 20 hissesini koruyacak. Ancak eleştirmenler, algoritmanın kontrolünün devredilmediği sürece Çin Komünist Partisi’nin etkisinin devam edebileceği uyarısında bulunuyor.
Tayvan Sorunu Yeniden Gündemde
Trump, Asya turuna çıkmadan önce yaptığı açıklamada, Tayvan konusunun Şi ile yapacağı görüşmede öncelikli konulardan biri olacağını belirtti.
Pekin yönetimi, Tayvan’ı kendi toprağı olarak kabul ediyor ve birleşmeyi sağlamak için güç kullanımını dışlamadığını vurguluyor. Tayvan’ı kırmızı çizgi olarak tanımlayan Şi Cinping, Çin ordusunun ada etrafında yoğun tatbikatlar düzenlediğini belirtiyor.
ABD, yıllardır stratejik belirsizlik politikası izleyerek Tayvan’a silah ve siyasi destek sağlarken, olası bir çatışmada doğrudan savunma taahhüdünde bulunmuyor.
Trump, 400 milyon dolarlık askeri yardımı engellemesi ve Tayvan lideri Lai Ching-te’nin New York’a uğramasına izin vermemesi nedeniyle eleştiri almıştı.
ABD Savunma Bakanı Marco Rubio, Japonya’daki açıklamasında, “Ticaret anlaşması karşılığında Tayvan’dan vazgeçilmesi gibi bir durum söz konusu değil” dedi.
